कम्बोडिया बाट ४६ नेपालीको उद्धार: दूतावासको चेतावनी– प्रलोभनमा नफसौँ
काठमाडौं । वैदेशिक रोजगारीको आकर्षक प्रलोभनमा परी कम्बोडिया पुगेर अवैध काममा लगाइएका ४६ जना नेपाली नागरिकलाई सरकारी पहलमा उद्धार गरी स्वदेश फर्काइएको छ। बैंककस्थित नेपाली दूतावासले कम्बोडियाली सरकारसँगको समन्वयमा उनीहरूलाई ३० चैत र १ वैशाखमा काठमाडौं पठाएको हो। उद्धार गरिएकाहरू विभिन्न अनलाइन स्क्यामिङ (ठगी) केन्द्र र क्यासिनोहरूमा बन्धकजस्तै भएर गैरकानुनी काम गर्न बाध्य पारिएका थिए।
पछिल्लो समय भिजिट भिसाको दुरुपयोग गरी कम्बोडिया पुग्ने नेपालीहरूको संख्या डरलाग्दो गरी बढिरहेको तथ्याङ्कले देखाउँछ। सन् २०२१ मा जम्मा १०१ जना नेपाली कम्बोडिया पुगेकोमा सन् २०२५ सम्म आइपुग्दा यो संख्या ९,६७६ पुगेको छ। पाँच वर्षको अवधिमा झण्डै २० हजारभन्दा बढी नेपाली त्यहाँ पुगेका छन्, जसमध्ये ठूलो हिस्सा मानव तस्करको जालमा परेर अवैध रूपमा त्यहाँ बसिरहेको र जोखिमपूर्ण काममा संलग्न रहेको आशंका गरिएको छ।
उद्धार गरिएकाहरूले दिएको जानकारी अनुसार, उनीहरूलाई उच्च तलबको लोभ देखाएर सुरुमा थाइल्याण्ड वा कम्बोडिया पुर्याइन्थ्यो। त्यहाँ पुगेपछि उनीहरूको राहदानी (पासपोर्ट) खोसेर ‘साइबर क्राइम’ र अनलाइन ठगीका काममा लगाइने गरेको पाइएको छ। भिसा अवधि सकिएपछि पनि लुकिछिपी बस्नुपर्ने र रोजगारदाताले भनेअनुसार नगरे शारीरिक तथा मानसिक यातना भोग्नुपर्ने अवस्थाबाट उनीहरू गुज्रिएका थिए।
थाइल्याण्डस्थित नेपाली राजदूतावासले कम्बोडियामा अलपत्र परेका अन्य नेपालीहरूको खोजी र उद्धारका लागि समेत निरन्तर पहल भइरहेको जनाएको छ। दूतावासले कम्बोडिया मात्र नभई लाओस, म्यानमार र थाइल्याण्डमा समेत बिना श्रम स्वीकृति वैदेशिक रोजगारीका लागि नजान कडा चेतावनी दिएको छ। यी देशहरूमा पछिल्लो समय संगठित साइबर अपराधका केन्द्रहरू बढ्दै गएकाले नेपाली युवाहरू मुख्य निशानामा परिरहेका छन्।
अन्ततः, यो घटनाले वैदेशिक रोजगारीका नाममा भइरहेको संगठित मानव तस्करीको भयावह रूपलाई छताछुल्ल पारेको छ। सरकारले श्रम स्वीकृति नलिई भ्रमण भिसामा रोजगारीका लागि जानु जोखिमपूर्ण हुने भन्दै सचेत गराएको छ।
